Thema zee

Reede van Texel Maquette

Onderwaterarcheologie

Visserij

TESO

TESO (Texels Eigen Stoomboot Onderneming) bestaat 100 jaar in het 2007. (Officieel als NV 22-01-1908) Een organisatie met een prachtige geschiedenis die begint met oprichtingsperikelen en eindigt met de komst van de nieuwste boot ‘Dokter Wagenmaker’ in het jubileumjaar. De historie van de TESO is in het Maritiem & Jutters Museum vanaf het eerste begin tot de laatste minuut te volgen. De schepen van de TESO zijn te bezichtigen, de thuishavens Oudeschild en ’t Horntje worden breed uitgelicht en het belang van de Stoomboot Onderneming voor het eiland, het tourisme en de werkgelegenheid wordt duidelijk. Een rijke historie waarin het Texels Eigen zeer nadrukkelijk aanwezig is.

Onderwaterarcheologie is een nog jonge tak van wetenschap. Groot voordeel hiervan is dat de vondsten vaak spectaculair. Zo werden kort geleden een prachtige klok en een kistje met kogels opgedoken. Deze schatten van de zeebodem vertellen over de scheepvaart in vroeger tijden en tonen ook veel over het leven aan boord. In het museum vind je bijvoorbeeld kammetjes, tabaksdozen, bestek en borden. Maar ook wapentuig: kanonnen, kogels en messen. Je betreedt een scheepswrak waarin en omheen al deze prachtige voorwerpen liggen. Het water klotst tegen de scheepswand en de vissen zwemmen om het wrak. Een duik in het diepe, naar onbekende bodemschatten.

Visserij is op Texel eeuwenlang de belangrijkste inkomstenbron geweest. Interessante facetten van de Texelse visserij zijn naast de tijden van voor- en tegenspoed de verschillende vormen van visserij, de tegenstellingen tussen de vissers van de dorpen op Texel, de technische vernieuwingen en de hechtheid van de familiebedrijven. De tentoonstelling in het Maritiem & Jutters Museum richt zich op de twintigste eeuw en de vernieuwing in de scheepvaart. Vaste onderdelen in deze tentoonstelling zijn de TX11: de laatste bestaande Texelse blazer (soort botter) van rond 1900. Verder kan je zelf aan het roer staan van de TX99; een kotter die jaren op de Noordzee heeft gevaren en kijken naar een film over het vissersleven op Texel.

De Reede van Texel was in de zeventiende eeuw de poort naar de wereld. Zeilschepen uit de hele wereld lieten hier hun ankers vallen en hieuwen ze weer.. Koopvaarders, vissers, walvisvaarders, de admiraliteit en de VOC vertrokken vanaf deze beschutte ankerplaats naar bestemmingen in alle windrichtingen. Ladingen eten, drinken en hout gingen mee op reis om te overleven en goud ging mee om te verhandelen. Bij terugkomst op de Reede van Texel werd de ingekochte lading van boord gehaald en met lichters verscheept naar o.a. Amsterdam.
Op de ruim 18 meter lange maquette ‘Reede van Texel’ is te zien hoe massaal de Reede werd bevolkt met schepen en mensen. Op de maquette liggen honderden schepen met duizenden zeelieden aan boord. Een glorieus beeld van vervlogen dagen.